Zirai Karantina Tüzüğü 
Yayımlandığı R.Gazete 02.08.1964-11796
BİRİNCİ BÖLÜM
Tüzüğün kapsamı ve tarifler
Madde 1- İthale mani teşkil eden veya mücadeleye tabi
tutulan veya yeni bir bulaşma tehlikesi arzeden bitki hastalık veya
zararlılarının yurda bulaşmasını önlemek; ihraç edilecek bitkilerin
muayene ve kontrol edilmelerini sağlamak; hariçten gelen ve hastalık veya
zararlı getirmesi muhtemel bulunan ve bitki deyimi dışında kalan her türlü
maddelerin muayenesini yapmak; memleketin bir yerinde yeni görülen veya
eskiden beri bulunan herhangi bir hastalık veya zararlının
salgınlaşmasının yahut temiz yerlere bulaşmasının önüne geçmek veya
mücadeleden doğacak zararları önlemek amacıyla, bunların ithal veya
ihraçları veya transit olarak geçmeleri ve memleket dahilinde nakilleri
veya satışları ve bu bitki ve maddeler hakkında gereken her türlü koruma
tedbirlerinin alınması bu Tüzük hükümlerine tabidir.
Madde 2- Bu Tüzükte yazılı:
a) «Bitki» deyimi ile, her türlü bitkilerle bunların
ürünleri, tohum, fide, fidan, çelik, aşıkalemi, yumru, kök, soğan, meyva,
çiçek, yaprak ve diğer her türlü parçaları;
b) «Transit» deyimi ile, yabancı bir memleketten başka
yabancı bir memlekete gitmek üzere Türkiye'den geçen yolcular ile eşya ve
taşıtlarda bulunan bitkiler (bunların Türkiye'de aktarma edilmesi, karaya
çıkarılması ve bir süre kalması transit halini değiştirmez) ;
c) «Fenni temizlenme» deyimi ile, bitkilerin ve
ambalajlarının sterlizasyonu, dezenfeksiyonu, fümigasyonu ve ilaçlanması;
d) «Bitki ithal permisi» deyimi ile, dış
memleketlerden ekim, dikim ve çoğaItmada kullanılmak üzere bitki ithal
edeceklerin ithalden önce Tarım Bakanlığından alacakları izin belgesi;
e) «Özel şartlar» deyimi ile, ekim, dikim ve
çoğaItmada kullanılmak üzere hariçten getirilecek bitkilerin hangi
memleket veya bölgelerden ithal edilebileceği, bitkinin niteliği
gerektiriyorsa hangi gümrük kapısından getirilebileceği ve ambalajlarının
nasıl ve hangi maddelerden olacağı, Menşe ve Sağlık Sertifikasında ayrıca
açıklanması istenilecek hususlar, ithalatın hangi mevsim ve tarihlerde
yapılacağı, karantinaya alma, ekim ve dikimden önce ve sonra yapılacak
kontroller ve bunun süresi gibi bütün diğer tedbirler;
f) «Hastalık veya zararlılar» deyimi ile, bitkilere
zarar veren her türlü hastalık ve amilleri, hayvan, kuş, haşere, akar,
parazit ve yabancı otlar ve bunların zuhur ve sirayet vasıta ve şekilleri,
yumurta, larva, pup, spor, misel ve sair her türlü biyolojik safhaları;
g) «İhbarı zorunlu hastalık ve zararlılar» deyimi ile,
bir yerde ilk defa veya tekrar görülen ve yayılma istidadı göstererek
iktisadi mahiyette zarar yapan tehlikeli bitki hastalık veya zararlıları;
h) «Menşe ve Sağlık Sertifikası» deyimi ile, ithal
veya ihraç edilecek bitkiler için resmi bitki koruma servislerince
düzenlenmiş ve imzalanmış belge;
i) «İhraç İzin Belgesi» deyimi ile, bitkilerin muayene
edildiğine ve ihraçlarında bir sakınca olmadığına dair düzenlenen
belge;
kasdedilmiştir.
İKİNCİ BÖLÜM
Memlekete giren ve memleketten çıkan bitkilerin
tabi tutulacağı İşlemler (Dış Karantina)
BİRİNCİ KISIM
İthalat
Madde 3- İthale engel olan hastalık veya zararlıların
ve menşelerine göre memlekete girmesi veya transit olarak geçmesi yasak
bitkiler ile ithali yahut transit geçirilmesi şarta bağlı bitkilerin
(Şartlar da tesbit edilmek suretiyle) bir listesi Tarım Bakanlığınca
hazırlanıp Resmi Gazete'de yayınlanır. Tarım Bakanlığı lüzum gördükçe bu
listelerde gerekli değişiklikleri yapar.
Madde 4- İthali yasak edilen bitkiler ile hastalık,
zararlı ve bunlarla bulaşık bitki ve diğer maddeler yurda sokulamaz ve
transit olarak geçirilemez. Ancak, Tarım Bakanlığınca ileri sürülecek özel
şartlara uyulmak kaydiyle, bilimsel araştırma ve denemelerde kullanılmak
üzere, ilgili resmi müesseselere, yasak edilen bitkileri ithal etmeleri
için gerekli ithal permisi verilebilir.
Madde 5- İthali şarta bağlı bitkilerin yurda
sokulabilmesi, bu şartların yerine getirilmesi ile mümkündür.
Madde 6- Tarım ve Gümrük ve Tekel Bakanlıklarınca
müştereken belli edilen ve Resmi Gazete ile ilan olunan deniz, kara ve
hava ithal gümrükleri dışından hiçbir bitki yurda sokulamaz. Bu gümrükler
dışında herhangi bir yere getirilen bitkilerin ilan edilen gümrüklere
götürülmesi, mahalli Zirai Karantina Teşkilatının iznine tabidir. Taşınma
giderleri mal sahibine aittir.
Yolcuların, mülteci ve göçmenlerin beraberlerinde getirdikleri
bitkilerle Türkiye sınırları dışında toprağı olup da özel izinle gidip
gelenlerin kendi yetiştirdikleri bitkiler, gümrük kapısı kaydından
müstesnadır.
Madde 7- Hariçten ekim, dikim ve çoğaItmada
kullanılmak üzere bitki ithal edecekler önceden Tarım Bakanlığına, Tüzüğe
bağlı 1 sayılı örneğe uygun bir dilekçe ile başvurarak, 2 sayılı örneğe
göre «Bitki İthal Permisi» almak zorundadırlar.
Madde 8- «Bitki İthal Permisi» alındığı tarihten
itibaren altı ay müddetle geçerlidir. Gereğine göre bu süre uzatılabilir.
Madde 9- Bitki ithal edenler, malın boşaltılmasından
önce, hangi memleketten geldiğini, cins ve miktarını, ambalaj şeklini ve
kullanma maksadını ve ekim, dikim ve çoğaItmada kullanılacaksa ayrıca
permi tarih ve sayısını, Tüzüğe bağlı 3 sayılı örneğe göre düzenlenmiş bir
«Bitki İthal Bildirisi» ile mahalli Zirai Karantina Teşkilatına bildirmek
zorundadırlar.
Madde 10- Memlekete girmesi yasak olmayan bitkilerin
ithal edilebilmesi için:
a) Bunların ithale engel teşkil eden hastalık veya
zararlılardan temiz olması;
b) Bu hastalık veya zararlılardan temiz olan yerde
yetişmiş bulunması;
c) (a) ve (b) bentlerinde yazılı hususları gösterir,
gönderen memleketin resmi bitki koruma servisince verilmiş Menşe ve Sağlık
Sertifikası ile belgelenmesi;
d) Nakil ve ambalajlarında kullanılan her çeşit
maddelerin keza ithale engel teşkil eden hastalık veya zararlılardan temiz
bulunması, şarttır.
Madde 11- Menşe ve Sağlık Sertifikasının, gönderen
memleketin resmi bitki koruma servisince İngilizce, Fransızca veya Almanca
dillerinden biriyle yazılmış olması, diğer dillerde yazılmış olanlara da,
yetkili makamlarca onanmış Türkçe tercümelerinin eklenmesi gerektir.
Madde 12- Menşe ve Sağlık Sertifikasının düzenlenme
tarihi ile bitkinin sevk tarihi arasındaki müddet 20 günü aşamaz.
Madde 13- Yolcu beraberinde getirilen bitkiler ile
Türkiye sınırları dışında toprağı olup da özel izinle gidip gelenlerin
kendi yetiştirdikleri, mülteci ve göçmenlerin beraberlerinde getirdikleri
bitkilerden (ekim, dikim ve çoğaItmada kullanılmak üzere dahi olsa) ithal
permisi aranmaz. Yalnız, bu bitkiler giriş kapılarında muayeneye tabi
tutulur.
Yolcu beraberinde getirilecek bitkilerin cins ve miktarları bir
yönetmelikle tesbit edilir.
Madde 14- Aşağıda yazılı hallerde:
a) Gümrük kapılarına veya postahanelere ekim, dikim
veya çoğaltmada kullanılmamak üzere gelen en çok bir kilo ağırlığındaki
bitkilerden;
b) Yolcu beraberinde getirilen bitkilerden;
c) Dışarıdan yurda gelen taşıtlarda yolcu ve
mürettebatın yiyeceği için bulundurulan bitkilerden;
d) Türkiye sınırları dışında toprağı olup da özel
izinle gidip gelenlerin kendi yetiştirdikleri bitkilerden;
e) Mülteci ve göçmenlerin beraberinde getirdikleri
bitkilerden;
f) Yabancı memleketlerdeki gerçek ve tüzel kişiler
tarafından resmi daire ve kurumlara veya hayır kurumlarına tüketim
amacıyla bağış olarak gönderildiği Tarım Bakanlığınca kabul edilen
bitkilerden;
Menşe ve Sağlık Sertifikası aranmaz.
Madde 15- Dışardan posta yolu ile gelip PTT
idarelerince içindekilerin tetkiki için gümrük idarelerine verilen posta
paketlerinde çıkacak bitkilerin gümrük idarelerince ve bu idarelere
verilmeyenlerde rastlanacak bitkilerin de PTT idarelerince, sahiplerine
verilmezden önce, en yakın Zirai Karantina Teşkilatına bildirilmesi
zorunludur.
Madde 16- İlgili idare veya acentalar gümrük
kapılarına gelecek olan taşıtların varış zamanlarını uçaklar için en az 2,
diğer taşıtlar için en az 24 saat önce mahalli Zirai Karantina Teşkilatına
bildirmekle ve ilgililer hamule senedIeri ile bu işi gören diğer belgeleri
karantina teşkilatına göstermekle yükümlüdürler.
Madde 17- Dışardan PTT veya gümrük idarelerine gelen
ve içinde bitki bulunduğu anlaşılan paketler ve kaplar bu idarelere veya
Denizcilik Bankası, Devlet Demir ve Hava Yolları gibi diğer ilgili
idareler tarafından ayrı bir yerde saklanır.
Madde 18- Türkiye'ye mektupla bitki sokulması
yasaktır. İçinde bitki bulunduğu anlaşılan mektuplar PTT idarelerince
mektup sahibi ile tereddüt edilen ahvalde karantina memuru da çağırılmak
suretiyle bunların önünde açılır ve içindeki bitki yakılarak yok edilir.
Madde 19- Muayene, Zirai Karantina Teşkilatı
tarafından giriş gümrüğünde yapılır. Ancak, bitkinin niteliğine göre
karantina memurunca Iüzumlu görüldüğü takdirde muayene, giriş gümrüğü
dışındaki bir yerde de yapılabilir.
Madde 20- Gümrük kapılarına veya postahanelere gelen
ve memlekete girmesi yasak olmayan bitkilerin, belgeleri tamam ve usulüne
uygun ise, muayeneleri yapılır.
Bu belgeler usulüne uygun olarak düzenlenmemiş, eksik veya hiç mevcut
değilse tamamlanıncaya kadar bitkilerin muayeneleri geciktirilir ve bu
süre içinde Zirai Karantina Teşkilatı bu maddeler üzerinde her türlü
koruma tedbirlerini almaya ve aldırmaya yetkilidir.
Madde 21- Muayene sonunda bitkilerde ve ambalajlarında
ithale engel teşkil eden hastalık veya zararlılardan biri görülürse, hemen
yok edilmesinde bir zorunluluk bulunmayan hallerde, geri göndermek için
ilgililere 10 güne kadar süre verilir. Bu süre içinde ilgilisi bunları
memleket dışına çıkarmadığı takdirde yokedilir. Yoketme, zirai karantina
ve gümrük teşkilatından birer memur ile malsahibi veya temsilcisinin
önünde yapılır. Taraflardan herhangi biri yazılı çağrıya rağmen gelmediği
takdirde yoketme işi Zirai Karantina Teşkilatınca tamamlanır ve durum bir
tutanakla tesbit edilir.
Madde 22- İthali istenen bitkiler veya
ambalajlarındaki hastalık veya zararlılar, ithale mani nevilerden
olmamakla beraber mücadeleye tabi tutulan nevilerden ise ve fenni surette
temizlenmeleri de mümkünse, giderleri mal sahibinden peşin alınmak
suretiyle, fenni temizleme yapıldıktan sonra yurda sokulabilir.
Bitki ve ambalajlarındaki hastalık veya zararlılar ithale engel yahut
mücadeleye tabi nevilerden değilse ve yeni bir bulaşma tehlikesi
arzetmiyorsa bunların memlekete sokulmasına izin verilebilir.
Madde 23- Karantina memuru, muayene sırasında ithali
istenen bitkilerin memlekete girmesi yasak hastalık veya zararlılarla
bulaşık olduğundan şüphe ederse, bu bitkileri teşhis sonucu alınıncaya
kadar müşahade altında tutabilir. Bu müşahade, bitkinin ve bitkide
bulunduğu şüphe edilen bulaşık hastalık veya zararlının mahiyetine göre en
kısa zamanda tamamlanır.
Madde 24- Hastalık veya zararlılarla kısmen bulaşık
olan bitki ve ambalajların, temizlenmesi mümkün olan kısımları ayrılarak
temizlenmeye tabi tutulur. Diğer kısımları için yukarı ki maddeler
hükümleri uygulanır.
Madde 25- Dışardan yurda gelen taşıtlarda yolcu ve
mürettebatın iaşesi için bulundurulan veya teşhir amacıyla dış
memleketlerden getirilen veya gönderilen bitkiler hakkında da yukarı ki
maddeler hükümleri uygulanır.
Madde 26- Bitki deyimi dışında kalan ve dışardan
hastalık veya zararlı getirmesi mümkün görülen her türlü maddeler hakkında
da yukarı ki maddelerde gösterilen usullere uygun olarak muayene ve
gerekli işlemleri yapmaya Zirai Karantina Teşkilatı yetkilidir.
İthal için temizlemenin gerekli olduğu hallerde, sahibi temizleme
giderlerini vermezse, Zirai Karantina Teşkilatınca bu işlem yapılır ve
giderler iki kat olarak sahibinden yazı ile istenir. Bu halde gider,
ilgili şahıs tarafından, isteğin bildirilmesi tarihinden itibaren bir ay
içerisinde ödenmezse, bu alacak, tahsil gecikme zammına ait hükümleri
müstesna olmak üzere, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki 6183
sayılı kanun hükümleri dairesinde tahsil edilmek üzere Maliye'ye
aktadırılır.
İKİNCİ KISIM
İhracat
Madde 27- Bitki ihraç edecek gerçek ve tüzel kişiler
veya temsilcileri ilgili Zirai Karantina Teşkilatına, Tüzüğe bağlı 4
sayılı örneğe göre düzenlenmiş bir dilekçe ile başvurarak ihraç edecekleri
bitkilerin muayenesini isterler. Muayene, bitkinin niteliğine göre en kısa
zamanda yapılır.
Muayene sırasında malsahibi veya temsilcisi hazır bulunabilir.
Madde 28- Muayene edilen bitkiler için alıcı memleket
mevzuatı gerektirdiği veya ihracatçı istediği takdirde, karantina
teşkilatı tarafından, Tüzüğe bağlı 6 sayılı örneğe göre «Menşe ve Sağlık
Sertifikası» verilir. Üç nüsha olarak düzenlenen sertifikanın aslı
ihracatçıya ve bir sureti gümrük idaresine verilir, diğer sureti de
dairesinde saklanır. İhracatçıya masrafı kendisine ait olmak üzere
istediği miktarda suret verilir.
Menşe ve Sağlık Sertifikası verilmesi gerekmiyen hallerde ise,
muayenenin yapıldığına ve karantina bakımından ihracında bir sakınca
olmadığına dair Karantina Teşkilatınca, Tüzüğe bağlı 7 sayılı örneğe göre
düzenlenmiş «İhraç İzin Belgesi» gümrük idaresine ve bunun bir örneği de
ihracatçıya verilir.
Menşe ve Sağlık Sertifikası veya İhraç İzin Belgesi ibraz edilmedikçe
hiçbir bitki yüklenemez ve gümrüklerce çıkış işlemi yapılamaz.
Madde 29- İhraç edilecek yaş sebze ve meyvaların
birinci muayeneleri üretim alanlarında ambalajlanmadan önce Tarım
Bakanlığınca görevlendirilmiş elemanlar tarafından yapılır ve muayene
sonucuna dayanarak ihracatçıya, Tüzüğe bağlı 5 sayılı örneğe göre
düzenlenen «Geçici Sağlık Sertifikası» verilir. Bu sertifikanın «Menşe ve
Sağlık Sertifikası» na çevrilebilmesi için yukarki maddeler gereğince
yapılacak son muayeneden önce, ihracatçı tarafından görevli memura
verilmesi şarttır.
Madde 30- Muayene sonunda verilen Menşe ve Sağlık
Sertifikası, yaş sebze ve meyvalar için 10, kuru meyvalar (Kabuklular
hariç) ile hububat ve kuru bakliyat için 20 gün süre ile geçerlidir. Bu
husus sertifika üzerinde belirtilir. Bu süre içinde ihraç edilmeyen
bitkiler yeniden muayeneye tabi tutulur ve önceki durumda bir değişiklik
olmadığı takdirde Menşe ve Sağlık Sertifikası yenilenir.
İhraç İzin Belgesi hakkında da aynı hükümler uygulanır.
Madde 31- İhracatçı, ihracından tamamen vazgeçilen
bitkilere ait Menşe ve Sağlık Sertifikası ile İhraç İzin Belgesini, süresi
sonunda, Zirai Karantina Teşkilatına geri vermek zorundadır.
İhracatçının, ihraçtan kısmen vazgeçmesi halinde, ihraç edilecek miktar
için yeni bir Menşe ve Sağlık Sertifikası veya ihraç izin Belgesi alması
gerekir.
Madde 32- Zirai Karantina Teşkilatı tarafından verilen
Menşe ve Sağlık Sertifikası veya İhraç İzin Belgesini havi bitkiler, Resmi
Gazete'de ilan edilen gümrük kapılarının herhangi birinden ihraç
edilebilirler.
Madde 33- Muayene edilmiş bir bitkinin gümrükten
geçinceye kadar durum ve ambalajında bir değişiklik olursa, malsahibi
Zirai Karantina Teşkilatına haber vererek bu değişikliği istenilen şekilde
düzeltmek zorundadır.
Madde 34- Daha önce muayene edilmiş olan bitki, ihraç
edilinceye kadar, her zaman ve her yerde yeniden muayene edilebilir.
Muayene sonucunda ilk muayenedeki duruma aykırı bir hal görüldüğü
takdirde, mevcut belgeye rağmen o malın gümrükten geçirilmemesi gümrüğe
bildirilir. Gümrükçe de ihracat işlemi durdurulur.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Transit
Madde 35- Transit olarak bitki geçirmek isteyenler,
uçaklar için en az 2, diğer taşıtlar için en az 24 saat önce, Tüzüğe bağlı
8 sayılı örneğe göre bir «Bitki Transit Bildirisi» ile giriş gümrüğündeki
karantina memuruna başvurarak geçiş izni almak zorundadırlar.
Bildiri, iki nüsha olarak düzenlenir. Bildirinin üzerine (Karantina
memurunca muayene edilmiş ve geçişine izin verilmiştir.) şeklinde şerh
verildikten sonra bir nüshası ilgilisine verilir, diğer nüshası ise
dairede saklanır.
Madde 36- Bitkilerin, Türk sınırları içinden kara,
deniz veya hava vasıtalarıyla transit olarak geçirilmesine, ancak herhangi
bir hastalık veya zararlıyı bulaştırmayacak halde bulundurulmaları şartı
ile, izin verilir.
Madde 37- Menşelerine göre memleketten transit olarak
geçmesi yasak olan bitkilerle hastalık veya zararlılar ve bunlarla bulaşık
olanlar transit olarak geçirilemez.
Madde 38 - Posta yolu ile transit olarak geçen
bitkiler, bildiri ve geçiş iznine tabi tutulmaz. 37 nci madde hükmü
saklıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Memlekette yetişen bitkilerin tabi tutulacağı
işlemler (İç Karantina)
Madde 39- Tarım Bakanlığı; memleketin bir yerinde yeni
görülen veya eskiden beri bulunan herhangi bir hastalık veya zararlının
salgınlaşmasının yahut temiz yerlere bulaşmasının önüne geçmek veya
mücadeleden doğabilecek zararları önlemek için:
a) Hastalık veya zararlıyı taşıyabilecek bitki, toprak
ve diğer her çeşit maddelerin bulaşık olduğunu tesbit ve ilan edeceği
bölgelerden, korunması gerekli yerlere naklini. yasak edebilir veya ancak
masrafı ilgilisine ait olmak üzere lüzumlu fenni tedbirleri aldırmak
şartiyle nakline izin verebilir.
b) Hastalık veya zararlılarla bulaşık yahut yabancı ve
zararlı tohumlarla karışık bitkilerin ekim ve dikimini yasak edebilir.
c) Lüzum görülen yerlerde ekim ve dikimin cins, nevi
veya çeşidini değiştirebilir, münavebe tatbik ettirebilir veya ekim ve
dikimi tahdit yahut yasak edebilir. Ancak gereken fenni tedbirler
ilgililer tarafından alındıktan sonra ekim ve dikime izin verebilir.
d) Hastalık veya zararlılarla bulaşık bitki satışını
yasak edebilir veya masrafı ilgililerce verilmek suretiyle fenni gereklere
göre temizliğe tabi tutulduktan sonra satılmasına izin verebilir.
e) Hastalık veya zararlılarla bulaşık bitkileri
gerektiğinde her nerede olursa olsun yok edebilir veya ettirebilir.
f) Yeni görülen veya memleket dahilinde mevcut olup da
temiz bölgelere bulaşması muhtemel bulunan hastalık veya zararlıları
derhal yerinde bastırabilir veya mücadeleleri pratikte kabil olmayan
hastalık veya zararlıların yayılmasını önlemek amacıyla gerektiğinde
bunlarla bulaşık olan bitkilerin civarındaki sağlam bitkileri yok edebilir
yahut ettirebilir.
g) Hastalık veya zararlılarla bulaşık olan yahut
bulaşık olduğundan şüphe edilen bitkileri uygun gördüğü şekilde fenni
temizliğe tabi tutabilir veya tutturabilir.
h) Bulaşık bölgelerde, kullanılma yeri ne olursa olsun
gerekli gördüğü bitkiler, bunların bulunduğu yerler ve bunları taşıyan
araçlar için fenni gereklere göre temizleme mecburiyeti koyabilir ve
temizleme süre, usul ve şartlarını tesbit edebilir.
i) Hastalık veya zararlıların bulaşmasını veya
yayılmasını önlemek yahut zararlarını tahdit etmek veya mücadeleden
doğabilecek zararların önüne geçmek üzere gerekli göreceği tedbirleri
alabilir veya aldırabilir.
Madde 40- İhbarı zorunlu hastalık veya zararlılar
Tarım Bakanlığınca tesbit ve arazı ile birlikte ilan olunur.
Madde 41- Tarla, bağ, bahçe, fidelik, fidanlık, mer'a
ve kültüre elverişli olsun olmasın her türlü arazide ve silo, ambar,
mağaza, nakliyat ambarları, çırçırlama, tohum ve dane ayıklama yerleri,
değirmenler, un ve çeltik fabrikaları ve bunlar gibi bitki bulundurulan ve
işlenen yerlerde ihbarı zorunlu hastalık veya zararlı görülürse; bunların
sahipleri, kiracıları veya ortakçıları veya kanuni temsilcileri köyde
muhtara veya nahiye müdürlerine, kasaba veya şehirlerde en büyük mülkiye
amirIerine, belediye reislerine yahut Zirai Mücadele Teşkilatına veya bu
teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat teşkilatına bildirmek
zorundadırlar.
Sahipsiz arazideki hastalık veya zararlılarla ilgili ihbar yükümlülüğü,
köy, kır ve çiftçi mallarını koruma bekçilerine düşer.
Muhtarlar, mülkiye amirIeri ve belediye reisleri kendilerine ihbar
edilen hastalık veya zararlıları en seri vasıta ile Ziraat veya Mücadele
Teşkilatına bildirirler. Haber verme keyfiyeti şifahen veya telefonla
yapılmakla beraber yazı ile de teyit olunur.
Madde 42- İhbarın hastalık veya zararlı görüldüğünden
veya haber alındığından itibaren engeç 24 saat içinde yapılması
gereklidir.
Madde 43– İhbardan sonra Zirai Mücadele Teşkilatı veya
bu Teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat teşkilatı, durumu yerinde
inceler ve gerekli ilk koruma tedbirlerini alır.
İhbar yolu ile veya herhangi bir suretle hastalık veya zararlıları
tesbit eden teşkilat bir taraftan gerekli ilk koruma tedbirlerini almakla
beraber diğer taraftan da keyfiyeti Tarım Bakanlığına bildirir. Bakanlık,
39 uncu madde uyarınca gerekli bütün tedbirleri alır veya aldırır.
Madde 44 -Hastalık veya zararlıyı taşıyabilecek bitki,
toprak ve diğer her çeşit maddelerin bulaşık olduğu Tarım Bakanlığınca
tesbit ve ilan edilen bölgelerden, korunması gerekli yerlere taşınmaları,
hastalık veya zararlılarla bulaşık bitkilerin satışı, Zirai Mücadele
Teşkilatından veya bu teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat
teşkilatından, Tüzüğe bağlı 11 sayılı örneğe göre düzenlenmiş «Zirai
Karantina Taşıma ve Satış Sertifikası» alınması şartına bağlıdır.
Madde 45- Pazarlarda satılan bitkiler, Zirai Mücadele
Teşkilatı veya bu teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat teşkilatı
tarafından, her zaman muayene ve kontrol edilir.
Madde 46- 39 uncu maddenin (e) ve (f) bendIerine göre
yokedilmesi gereken bitkiler, malsahibi veya temsilcisi ve ilgili memur
ile bir zabıta memurunun önünde, bunlardan herhangi biri yazılı çağrıya
rağmen gelmediği veya bulunmadığı takdirde huzurlarına bakılmaksızın yok
edilir ve durum bir tutanakla tesbit edilir.
Yokedilen bitkilerin değeri ve bu Tüzüğe aykırı hareketleri sebebiyle
hastalık veya zararlıların bulaşmasına sebep olanlar yahut hastalık veya
zararlıyı zamanında görevli teşkilata haber vermiyenler hakkında 6968
sayılı Kanunun 17 nci maddesi hükümleri uygulanır.
Madde 47- Fidan, fide, çelik, tohum, yumru, soğan
vesaire gibi çoğaItmada kullanılmak üzere her türlü bitki
yetiştiriciliğini ticari amaçlarla yapacaklar, bir dilekçe ile Zirai
Mücadele Teşkilatına veya bu teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat
teşkilatına başvurarak, yetiştirme yerlerini bitki sağlığı bakımından
muayene ettirmeye ve yetiştireceği bitki çeşitlerini bildirerek, Tüzüğe
bağlı 9 sayılı örneğe göre «Bitki Yetiştirme Ruhsatı» almaya mecburdurlar.
Bu işlerle meşgul olan resmi müesseseler de aynı hükümlere tabidir.
Üç nüsha olarak düzenlenecek ruhsatnameden birinci nüshası Tarım
Bakanlığına, ikinci nüshası ilgili müessese veya şahsa verilir. Üçüncü
nüshası ise, ruhsatı veren dairede saklanır.
Köylerde yapılacak perakende fidecilik ruhsat kaydından müstesnadır.
Madde 48- Bitki Yetiştirme Ruhsatı alanlar Zirai Mücadele Teşkilatının
ve bu teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat teşkilatının gerekli gördüğü
her türlü. tedbirleri zamanında almak zorundadırlar.
Madde 49- Bitki Yetiştirme Ruhsatı almak suretiyle
tesis olunan fidanlıklar, birisi vejetasyon diğeri söküm sırasında olmak
üzere, yılda en az iki defa; fidelikler ise sökümden önce bir defa muayene
edilirler. Fidanlıklar için söküm sırasındaki muayeneden sonra; Tüzüğe
bağlı 10 sayılı örneğe göre «Bitki Muayene Raporu» düzenlenir. Üç nüsha
olarak düzenlenecek bu raporlardan bir nüshası Tarım Bakanlığına, bir
nüshası ait olduğu müesseseye gönderilir ve bir nüshası da muayeneyi yapan
dairede saklanır. Raporların gerekleri, bunları düzenleyen teşkilatça
izlenir ve sonuçlandırılır.
Bitki Yetiştirme Ruhsatı alınan diğer yerlerde de bu muayeneler
yapılabilir.
Madde 50- Bitki Yetiştirme Ruhsatı alınarak yetiştirme
yapılan yerlerde, bütün tedbirlere rağmen tehlikeli hastalık veya zararlı
görüldüğü ve yok edilmesinden başka çare bulunmadığı takdirde, bu bitkiler
Zirai Mücadele Teşkilatı veya bu teşkilatın bulunmadığı yerlerde ziraat
teşkilatınca yokedilir ve gerekirse Bitki Yetiştirme Ruhsatı da geri
alınır. Yokedilen bitkilerin değeri ve yetiştirmeye izinsiz başlayanlar
veya Zirai Mücadele Teşkilatının lüzum gördüğü tedbirleri almıyanlar
hakkında 6968 sayılı kanunun 19 uncu, maddesi hükmü uygulanır.
Madde 51- 46 ncı ve 50 nci maddelere göre ödenecek
değerler, mahalli mülkiye amiri tarafından seçilecek bir, mahalli ziraat
müdürlüğünce seçilecek iki ve köylerde ihtiyar heyetlerince, şehir ve
kasabalarda ziraat odalarınca (Bulunmayan yerlerde belediye
encümenlerince) seçilecek iki kişiden meydana gelen bir kurul tarafından
takdir edilir.
Mahalli mülkiye amirince seçilecek kimse, kurula başkanlık eder. Değer
takdirinde çoğunluğun ve oylar eşit olursa başkanın bulunduğu tarafın
biçtiği değer esas tutulur.
Madde 52- Resmi ve özel bütün kara, deniz ve hava
taşıma idarelerinin ve her türlü nakil vasıtası kullananların nakli yasak
edilmiş bitki ve maddeleri taşımaları memnudur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Nümune alma
Madde 53- Görevli memurlar, muayene edecekleri
bitkilerden nümune alabilirler. Nümune alma usulü ve miktarı Tarım
Bakanlığınca bir yönetmelikle tesbit edilir.
Madde 54- Nümuneler, gerektiğinde bozulmadan
açılmayacak tarzda, görevli memur tarafından malsahibi veya temsilcisi
huzurunda mühürlenir ve buna dair bir tutanak düzenlenir.
Numunelerin, tutanağa uygun bir şekilde etiketlenmesi ve bu etiketin de
beraberce imzalanması gereklidir.
Madde 55- Nümunelerin bir takımı ile tutanağın bir
nüshası malsahibine veya temsilcisine verilir.
Madde 56- Malsahibi veya temsilcisi nümunelerin
etiketini ve tutanağı imzalamaktan kaçınacak olurlarsa, itiraz sebeplerini
tutanağın altına yazarak imzalayabilirler. Bunu yapmadıkları takdirde
keyfiyet tutanakta belirtilir.
Madde 57- Yapılan muayene sonunda hastalık veya
zararlılardan temiz olduğu tesbit edilen bitkilere ait nümuneler, muayene
bittikten sonra malsahibinin isteği üzerine geri verilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli hükümler
Madde 58- Tarım Bakanlığının görevli memurları, bitki
ve maddelerin hastalık veya zararlılar ile bulaşık olup olmadıklarını
incelemek ve denetlemek için her türlü resmi ve özel kara, deniz ve hava
taşıtIarına (Transit geçenler dahil), bitki yetiştirilen, depolanan,
bulundurulan, satılan veya işlenen yerlere (Buraları konut sayılsa dahi)
girmeye gerekli muayene, denetleme ve işlemleri yapmaya yetkilidirler.
Engel olunduğu takdirde görevliler gereğine göre muhtarı veya ihtiyar
heyeti üyesinden bir kişiyi yahut zabıta mensuplarını yanlarına alarak bu
yerlere girerler ve görevlerini yaparlar.
Milli Savunma Bakanlığına ait kara, deniz, hava taşıtları ile bitki ve
yiyecek bulundurulan yerlerde ve arazide ve yasak bölgelerde yapılacak
muayene ve kontrollarda, bu birlik ve müesseselerden de bir temsilci
bulundurulur.
Görevli memurlar; inceliyecekleri ve denetliyecekleri yerlerin veya
bitkilerin sahiplerine veya bunların temsilcilerine, istek anında, bu işle
görevli olduklarına dair kimlik kartlarını göstermek zorundadırlar.
Madde 59- 6968 sayılı kanunun 15 inci ve 64 üncü
maddelerine dayanılarak hazırlanmış ve Danıştay'ca incelenmiş olan bu
Tüzük hükümleri, Resmi Gazete ile yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 60- Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu
yürütür.
Örnek: 1
TARIM BAKANLIĞINA
ANKARA
Türkiye'ye getirmek istediğim aşağıda nitelikleri yazılı bitkiler için,
özel şartlara uymak kaydiyle, gerekli Bitki İthal Permisi'nin verilmesini
dilerim.
(İmza)
Adı ve
adresi:..................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
GETİRİLECEK BİTKİYE AİT BİLGİ
|
Gönderenin Adı ve Adresi |
:........................................................................ |
|
Alacak olanın adı ve adresi |
:........................................................................ |
|
Bitkinin cins, nev'i ve çeşidi |
:..................... (Botanik adları ile)
......................... |
|
Miktarı |
:........................................................................ |
|
Ambalaj adedi ve şekilleri |
:........................................................................ |
|
Markası |
:........................................................................ |
|
Menşei (Memleket ve yer) |
:........................................................................ |
|
Hangi amaçla getirileceği |
:........................................................................ |
|
Hangi taşıtla getirileceği |
:........................................................................ |
|
Giriş gümrüğü |
:........................................................................ |
Örnek: 2
T. C.
TARIM BAKANLIĞI
(Bitki İthal Permisi)
Permi No : ................................
Permi Ta : .................................
Bu ithal permisi ile aşağıda nitelikleri yazılı bitkilerin, bitki
parçalarının veyahut bunları temsil eden nümunelerin belirtilen özel
şartlara uymak kaydiyle, 6968 sayılı kanunun 6 ncı maddesi gereğince
Türkiye' ye getirilmesine izin verilmiştir.
Gereğinin buna göre yapılmasını rica ederim.
(İmza ve Mühür)
GETİRİLECEK BİTKİYE AİT BİLGİ
| Gönderenin Adı ve Adresi |
:........................................................................ |
| Alacak olanın adı ve adresi |
:........................................................................ |
| Bitkinin cins, nev'i ve çeşidi |
:..................... (Botanik adları ile)
......................... |
| Miktarı |
:........................................................................ |
| Ambalaj adedi ve şekilleri |
:........................................................................ |
| Markası |
:........................................................................ |
| Menşei (Memleket ve yer) |
:........................................................................ |
| Hangi taşıtla getirileceği |
:........................................................................ |
| Giriş gümrüğü |
:........................................................................ |
| Bağlı olacağı özel şartlar |
:........................................................................ |
Örnek : 3
ZİRAİ KARANTİNA
........................
(Bitki İthal Bildirisi)
...../...../.....
Aşağıda nitelikleri açıklanan bitkilerin, bitki parçalarının muayenesi
ile gerekli işlemin yapılmasını dilerim.
(İmza)
Adı ve adresi:
.................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
GELEN BİTKİYE AİT BİLGİ
| Permi No. |
:..................(Permi
Tarihi)............................. |
| Gönderenin adı ve adresi |
:................................................................. |
| Alacak olanın adı ve adresi |
:................................................................. |
| Bitkinin cins, nev'i ve çeşidi |
:................................................................. |
| Miktarı |
:................................................................. |
| Ambalaj adedi ve şekilleri |
:................................................................. |
| Markası |
:................................................................. |
| Menşei (Memleket ve yer) |
:................................................................. |
| Hangi amaçla getirildiği |
:................................................................. |
| Hangi taşıtla getirildiği |
:................................................................. |
| Taşıdın manifesto sayısı ve tarihi |
:................................................................. |
| Konşimento numarası |
:................................................................. |
| Giriş gümrüğü |
:................................................................. |
Örnek: 4
ZİRAİ KARANTİNA
.........................
(Bitki İhraç Dilekçesi)
.... / .... / ...
Aşağıda nitelikleri yazılı bitkilerin, bitki parçalarının muayenesiyle
gerekli belgenin verilmesini dilerim.
(İmza)
Adı ve adresi:
.................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
GÖNDERİLECEK OLAN BİTKİYE AİT BİLGİ
| Gönderenin Adı ve Adresi |
:..................................................................... |
| Alacak olanın adı ve adresi |
:..................................................................... |
| Ambalaj adedi ve şekilleri |
:..................................................................... |
| Markası |
:..................................................................... |
| Menşei (İl, ilçe veya köy olarak) |
:..................................................................... |
| Taşıma aracı |
:..................................................................... |
| Çıkış gümrüğü |
:..................................................................... |
| Bitkinin adı ve miktarı |
:..................................................................... |
Örnek: 5
GEÇİCİ SAĞLIK SERTİFİKASI
Bu partide bulunan ve ................................ ait olan Kg.
(Ton) (..................................) yetişme ve ambalajlama
devresinde
..............................................................................
teşkilatının yetkili memuru
...................................................... adı ve soyadı
........................... tarafından usulüne uygun olarak muayene
edilmiş ve adıgeçenin bilgisine göre tehlikeli hastalık ve zararlılardan
temiz olduğu anlaşılmıştır.
Tarih
(İmza ve Mühür)
Örnek: 6
TÜRKİYE CUMHURİYETİ
Republic of Turkey
TARIM BAKANLIĞI
Ministry of Agriculture
NEBAT SAĞLIK CERTİFİKASI
Phytosanitary Certificate
Cilt No : ................
Vol. No : ................
ZİRAİ KARANTİNA SERİVİSİ
........................................................
Sahife :
PLANT PROTETION SERVICE OF
................................................ Sheet :
Bu Sertifika
Aşağıda vasıfları kayıtlı nebatların, nebat parçalarının veya nebati
mahsullerin yahut bunları temsil eden numunelerinin
....................... tarihinde ...................... Zirai Karantina
Servisinin selahiyetli memuru ......................... tarafından iyice
muayene edildiğini ve adı geçenin bilgisine göre bu emtianın tehlikeli
hastalık ve haşerelerden ari ve ithalatı yapan memleketin cari nebat
karantina nizamlarına ve bunlara ek veya diğer suretle zikredilen
deklarasyonlara uygun olduğunu tevsik eder.
This is to certify
that the plants, parts of plants or plant products described below or
representative samples of them were thoroughly examined on
............................ by ...................................... an
authorized officer of the Plants Quarantine Service of
............................ and were found to the best of his knowledge
to be substantially free from injurious diseases and pests; and that the
consignment is believed to conform with the current phytosanitary
regulations of the İmporting country both as stated in the additional
declaration hereon and otherwise.
Fümigasyon veya dezenfeksiyon (İthalatçı memleket istiyorsa) :
Fumigation or disinfection treatment (If reguired by importing
country):
Tarih ...................................................... Mücadele
şekli ....................................
Date ...................................................... Treatment
..........................................
İlaçlama müddeti ....................................... Kullanılan
ilaç ve doz ............................
Duration of exposure .................................. Chemical and
concentration ..................
Açıklama (İcap
ediyorsa)
.... / .... / 196
Additional declaration (if necessary)
İmza
Signature
....................................................
(Servisin
mühürü)
Ünvan
(Stamp of the Service) Rank
EMTİAYA AİT MALÜMAT Description of the
consignment
İhracatçının isim ve adresi Name
and address of exporter |
.................................................. |
Alacak olanın isim ve
adresi Name and address of consignee |
.................................................. |
Ambalajların adedi ve
şekilleri Number and description of packages |
.................................................. |
Ambalajların alameti
farikası Distinguishing marks |
.................................................. |
Menşei: (İthalatçı memleket
talebettiği takdirde) Origin: (If reguired by importing
country) |
.................................................. |
Nakil vasıtası Means of
conveyance |
.................................................. |
Giriş yeri Point of
entry |
.................................................. |
Malın isim ve miktarı Quantity
and name produce |
.................................................. |
Nebat ilmindeki adı (İthalatçı
memleket talebettiği takdirde) Botanical name (If reguired by
importing country) |
.................................................. |
Örnek: 7
T. C. TARIM BAKANLIĞI ZİRAİ KARANTİNA
..........................
Sayı :
...........................
.... / .... / 19.....
............................... Gümrük Müdürlüğüne
İHRAÇ İZİN BELGESİ
| Tarihi |
:................................................................ |
| Bildirinin |
|
| No. su |
:................................................................ |
| Gönderen firma |
:................................................................ |
| Alıcı firma |
:................................................................ |
| Cinsi |
:................................................................ |
| Malın Miktarı |
:................................................................ |
6968 sayılı kanunun 4- ve 13. maddeleri hükümlerine uygun olarak
muayene edilmiş ve bitkinin tehlikeli hastalık ve zararlılardan ari
bulunduğu ve ayrıca Zirai Karantina mevzuatı bakımından alıcı ve satıcı
arasındaki anlaşma hükümlerine göre de ihracında bir sakınca olmadığı
görülmüştür .
Gereğini arz ve rica ederim.
(İmza ve Mühür)
..................................... gün içinde ihracı gerekir.
Örnek: 8
ZİRAİ KARANTİNA
...........................
(Bitki Transit Bildirisi)
.... / ..../ 19.....
Aşağıda nitelikleri açıklanan bitkilerin, bitki parçalarının
memleketimizden transit olarak geçirilmesine izin verilmesini dilerim.
(İmza)
Adı ve adresi:
.............................................................................
................................................................................................
................................................................................................
TRANSİT OLARAK GEÇECEK BİTKİYE AİT
BİLGİ
| Transit olarak bitki geçirecek olanın adı
ve adresi |
:.................................................... |
| Bitkinin cins. nev'i ve çeşidi |
:.................................................... |
| Miktarı |
:.................................................... |
| Ambalaj adedi ve şekilleri |
:.................................................... |
| Markası |
:.................................................... |
| Hangi taşıtla geçeceği |
:.................................................... |
| Türkiye'de kalacağı müddet |
:.................................................... |
| Türkiye'de takip edeceği yol |
:.................................................... |
Örnek: 9
BİTKİ YETİŞTİRME RUHSATI
Ruhsatname No. :.............................
Tarihi :.............................
| |
İli |
:................................................................ |
| |
İlçesi |
:................................................................ |
| |
Bucak, köy ve mevki |
:................................................................ |
| |
Sahibinin adı ve adresi |
:................................................................ |
Ruhsat alınacak arazinin
sahası ve basit krokisi
Yetiştirilecek bitkiler
Bitki örtüsü muayenesinden
alman netice
Nematod bakımından toprak
muayenesi neticesi
Teşkilatımızca tavsiye edilen tedbirlere riayet etmek şartiyle işbu
arazide bitki yetiştirilebilir.
Muayeneyi
yapanlar
(İmza ve Mühür)
Örnek: 10
BİTKİ MUAYENE RAPORU
Rapor No. :.............................
Tarihi :.............................
| İli |
:................................................................ |
| İlçesi |
:................................................................ |
| Bucak, köy ve mevki |
:................................................................ |
| Sahibinin adı ve adresi |
:................................................................ |
Dağıtım ve satışa tabi ,
bitkilerin cins ve miktarı
Muayene maksadı ile sökülen
bitkilerin cins ve miktarı
Dağıtım veya satışa uygun
görülen bitkilerin cins ve miktarı
Tesbit edilen hastalık
veya zararlılar
Alınacak tedbirler
Muayeneyi
yapanlar
(İmza ve Mühür)
Örnek: 11
T. C.
TARIM BAKANLIĞI ........................ Zirai
Karantina Servisi
ZİRAİ KARANTİNA TAŞIMA VE SATIŞ
SERTİFİKASI
....................................................................................ait
aşağıda adı ve miktarı yazılı bitki ve ürünler hastalık veya zararlılar
bakımından .......................................... tarihinde muayene
edilmiş ve görünüşte bunlardan temiz olduğu, taşınması ve satışında bir
sakınca bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
(İmza ve Mühür)
| Bitki veya ürünün adı, miktarı |
:................................................................. |
| Alacak olanın adı ve soyadı |
:................................................................. |
| Gideceği yer |
:................................................................. |
| Muayeneyi yapanın adı ve soyadı |
:................................................................. |
| Görevi |
:................................................................. |
|